Broeikas

Ooit, ik was nog student dus het was nog in de vorige eeuw, noemde een toen vooraanstaande Nederlandse topschaker het Schaakfestival in Groningen rond de kerstdagen een sociale werkplaats. De naam van desbetreffende persoon wil ik met de mantel der liefde toedekken, maar het was een oud Nederlands kampioen, aan wie het was opgevallen dat het (geoliede!) organisatieteam van Johan Zwanepol voornamelijk bestond uit oudere jongeren, veelal werkeloos.

Mogelijk was het een poging tot humor, maar recht deed de uitspraak niet aan de vele uren die in de organisatie van het jaarlijkse schaakfestival gingen zitten. Er is geschiedenis geschreven in die jaren: In 1993 waren er meer wereldtoppers wel dan niet in Groningen aanwezig bij de PCA-qualifiers. In 1997 herhaalde zich dat, toen was het het FIDE WK dat in Groningen neerstreek. Dit alles dankzij de uitstekende naam die de ‘sociale werkplaats’ Groningen in de loop der jaren had opgebouwd.

Het is een feit: als het om schaakvrijwilligers gaat, gaat er niets boven het Noorden; het is een broeikas van talent. Vorig jaar streek noordeling Roelof Kroon met de hoogste eer, dit jaar valt die te beurt aan Groninger Govert Pellikaan, minstens zo verdiend voor zijn niet te overschatten verdiensten ten behoeve van het online schaken in Coronatijd.

De schaakvrijwilliger van het jaar 2020 ging (ook weer vrijwillig) op de foto voor Komkommerschaaknieuws:

De voltallige redactie feliciteert hem van harte!

Meeuwsen lapt anderhalve meter aan zijn schaats

Michiel Meeuwsen is klaar met de anderhalve meter. Bijna een jaar lang hield hij zich voor zijn doen zeer braaf aan alle regels en adviezen, maar nu ook de ijspret erdoor geraakt wordt, nog voordat deze goed en wel begonnen is, is het genoeg. “Die Boa’s moeten maar zien dat ze mij te pakken krijgen. Ik ben behoorlijk snel” zo laat hij weten vanuit een dorpje in Friesland, waar hij is neergestreken vanwege de mooie slootjes en andere watertjes in de omgeving. Zijn schaatsen zijn uit het vet, hij is klaar om de komende week helemaal los te gaan op het natuurijs dat ons te wachten staat. “Op het ijs herpakken wij onze vrijheid!” zo klinkt het strijdvaardig.

Meeuwsen sluit niet uit dat er Boa’s zullen zijn die na een mislukte achtervolging zullen stoppen met schaatsen.

 

 

 

 

 

 

 


De Bonkevaart. Knappe Boa die Michiel bijhoudt.

Stalen zenuwen

Een Groninger won gisteren het Wimbledon van het schaken, Tata Steel. Het is niet bepaald nieuws in de marge, maar vanwege zijn noordelijke oriëntatie wil Komkommerschaaknieuws het toch niet ongemerkt voorbij laten gaan. Want wat een spektakel was het. De ontknoping deed dermate veel stof opwaaien dat Komkommerschaaknieuws besloot om achter de schermen wat speurwerk te verrichten naar eventuele verborgen achtergronden. Dit met verrassende opbrengsten.

Wat niet breed bekend is, is dat Tata Steel IJmuiden sinds deze zomer zonder topman zit. En nu blijkt opeens dat de waarnemend grote baas van Tata Steel Europe schaken eigenlijk maar een doodsaai spelletje vindt. Er is van bovenaf sterke druk uitgeoefend op de toernooiorganisatie om meer sensatie. Per slot van rekening gaat het om een enorm bedrag aan sponsorgeld wat er jaarlijks in dit toptoernooi gaat zitten. Niet alleen de schaakkunsten, maar, zo vond men, ook de zenuwen van de deelnemers zouden tijdens deze editie meer op de proef moeten worden gesteld. Jorden van Foreest slaagde met vlag en wimpel en boekte op 21-jarige leeftijd zijn eerste grand slam zege. (Niet-objectief zijsprongetje: Dat er nog vele mogen volgen.)

De grote baas kan tevreden zijn, het brengen van meer leven in de brouwerij is zeker gelukt, al wist de toernooidirectie onconventionele middelen daartoe tot de laatste ronde uit te stellen. Toen gebeurde er ineens zoveel dat sommige ochtendkranten vanmorgen nog steeds in het duister tastten over wat er plaatsvond in de laatste partij. Trouw hield het op remise, waardoor de zwartspeler (Van Foreest) winnaar werd van deze armageddon. Zij die het live volgden, dachten lang dat Giri door zijn vlag was gegaan, totdat duidelijk werd dat de DGT-klok het begaf op het moment dat Giri wat stukken omgooide. Hij zette deze netjes in eigen tijd recht, maar prompt blunderde hij en liet hij een pion van Van Foreest doorlopen – zo is het vermoedelijk gegaan. Chess24 kwam met een reconstructie later op de avond. Voorafgaand aan deze Grand Finale was er met zachte hand nog een speler die hinderlijk lang zat door te schaken van het podium verwijderd, ook niet heel gebruikelijk. Deze speler, Firouzja geheten, kon zelfs in punten nog gelijk komen met beide Nederlandse finalisten. Echter op Sonneborn-Bergerpunten zou hij nooit in aanmerking komen voor de barrage. Dat had hij moeten weten.

Op de vraag van Komkommerschaaknieuws aan toernooidirecteur Jeroen van de Berg of hij vond dat er voldoende gehoor was gegeven aan de wensen van Tata Steel liet hij het volgende weten: “Het verplaatsen van Firouzja had wel wat spectaculairder gekund. Voor volgend jaar overwegen we de inzet van een hijskraan, die spelers die duidelijk te lang aan het doorspelen zijn geruisloos naar de galerij bovenin de speelzaal takelt. Geen discussie ook met arbiters, die van de weeromstuit ook nog vergeten de klok stil te zetten.” Ook aan de allesbeslissende armageddon kunnen nog wat showelementen worden toegevoegd, aldus Van de Berg. “We denken aan een buikdanseres die onder het bord door limbo-danst. Inzepen van sommige stukken is ook een optie, Giri die de boel omgooide, scoorde heel goed. Verder wordt er gekeken naar de pauzes tussen de snelschaakpartijen. Altijd een risico dat kijkers dan wegzappen. Een dweilorkestje past wel bij de tijd van het jaar.”

Of dat allemaal nodig zal zijn is overigens niet zeker. Het liefst namelijk verkoopt Tata Steel zijn Europese tak; een overgang naar het Zweedse SSAB was onlangs al dichtbij. Het kan best zijn dat dan toch alles weer bij het oude wordt en Jorden zijn titel dan onder de normale omstandigheden zal kunnen verdedigen. Zeer sterke zenuwen blijven uiteraard een pre.

Jorden van Foreest: het coolst. (Foto: Tata Steel)

IM voor een IGGM

Heel af en toe is er hier een serieuze bijdrage. Vandaag gaat die over Frank van Indië, die ik ooit leerde kennen als Frank Emahr, maar wiens echt naam bleek te zijn Frank Lindeman. Hij overleed deze week.

Een clubgenoot vroeg hem eens “Frank, vanwaar toch die voortdurende naamwisselingen? “Antwoord: “Dat hoef ik jou niet aan je neus te hangen vogel. Maar dat heeft een goeroe tegen me gezegd, dat reflecteert eh …mijn persoonlijke groei.”

Het In Memoriam op de site van schaakclub Haren gaat al uitgebreid in op Franks uitgesproken persoonlijkheid. Frank was geen Grootmeester in het schaken, Frank was Intergalactisch Grootmeester. Bobby Fischer was zijn collega, wat Bobby als een gunst moest zien, een voorrecht. Nu kon Frank wel degelijk een potje schaken. Hij versloeg Timman. In een simultaan weliswaar, maar in die simultaan in 1987 was hij de enige die dat lukte.

Herinneren zullen we ons hem bovenal als kleurrijke bon-vivant, bohémien en kunstenaar. Graag had ik hier een van zijn doeken getoond, maar ik ken niemand die zijn werk ooit heeft mogen bewonderen. Wijlen Gerard de Wit en Jaap Ham kondigden eens een bezoekje aan zijn atelier aan, maar ontmoetten weinig gastvrijheid: “Jongens, ik heb de knuppel klaarliggen om jullie naar buiten te sabelen.” Het enige wat Frank mij een keer toevertrouwde over zijn kunstwerken was dat ze voor astronomische bedragen over de toonbank gingen. Tja, dat verbaasde mij natuurlijk niet.

Frank speelde een rol in verscheidene komkommertjes, waarvan de bovenste al een paar keer geciteerd wordt door Andreas Tasma op de site van Haren:

De intergalactische paradox
Intergalactisch correspondentieschaak
Torn between two lovers

Bijrollen waren er in:
Klop eens een wereldkampioen
(J)aap komt uit de mouw

We zullen hem missen.

Frank in zijn karakteristieke pose achter het bord. (c) Harry Gielen.

Zoek de Zeven Verschillen

Omdat Jaap Ham ook geregeld bij ons komt kijken, brengt de redactie af en toe een tegenbezoek. Dat is meer dan beleefheid, het laatste bezoekje inspireerde tot een heuse puzzel! Zoek de zeven verschillen.

Een komkommer of -kapje * voor de eerste inzender met de juiste antwoorden. Voor Jaap is het al de tweede keer dat hij het tot een puzzel schopt. Bij de derde keer is er voor hem ook een komkommer of -kapje.

 

* zolang de voorraad strekt.

Dogma’s

Te dogmatisch denken had Edwin Zuiderweg bijna weer de kop gekost afgelopen dinsdag. Schud hem ’s nachts wakker met de vraag “Wat verslaat een toren?”  en Edwin zal prompt antwoorden: “Twee verbonden vrijpionnen op de 6e rij natuurlijk!”, zich omdraaien en tevreden verder slapen.

Hij keek dan ook zelf niet vreemd op toen hij zijn muis in onderstaande stelling in de online Wintercompetitie tegen Nanne van Foreest opeens 33. Txd5? zag spelen.

Immers: 33…xd5 en 34. c6. Dat tweetal houd je niet meer tegen, daar is geen speld tussen te krijgen. Wat Edwin echter over het hoofd zag, is dat de d-pion een gratis doormars krijgt en met mat promoveert:

33 Txd5 xd5 34 c6 d4 35 c7 d3 36 b7 d2 37 c8D d1D mat

Het zijn geen snelheidsmonsters, verbonden vrijpionnen op de zesde rij, dat stiefelt naar voren, waar een loslopende d-pion op niemand hoeft te wachten.

In plaats van Edwin het bos in te sturen, geloofde Nanne zijn tegenstander op zijn woord. Er volgde in het bovenste diagram 33…Kf7? 34 Td7+ en snel 1-0.

Eerder al kostte een blind geloof in een verst verwijderde vrijpion Edwin wel een vol punt. Het lijkt wachten op het volgende ongeluk. 

Steun Proeflokaal Hooghoudt!

De horeca moet nog steeds dicht blijven. Voor het onder schakers geliefde denksportcafé aan het Zuiderdiep is dat een hard gelag.

Daarom bedacht Komkommerschaak deze actie: mondkapjes, waarvan per verkocht exemplaar 2,50 naar Hooghoudt zal gaan. De kosten voor één mondkapje bedragen 7,50 (inclusief verzending / alleen Nederland). Mondkapjes zullen nog wel enige maanden verplicht blijven, is de verwachting.

Verzending van de eerste bestellingen is rond 20 december.

Maak het bedrag over via deze link. Vermeld bij bestelling je naam, postcode en huisnummer via bestelling mondkapje.

We hopen natuurlijk dat na de eerste vaccinatieronde de maatregelen snel versoepeld zullen worden. Kom dan gauw terug bij Hooghoudt en proef een overheerlijke Cafe Latte! Maarten en Lydia houden de lat hoog. Maar langsgaan voor iets anders is ook prima natuurlijk. En wil je helemaal geen mondkapje? Proeflokaal Hooghoudt kan ook hier worden gesteund.

Steun Hooghoudt! Scan de QR code om € 7,50 te betalen voor een uniek komkommermondkapje.

Nieuwe nick Baudet uitgelekt

Iedere schaker die zijn TV-toestel afstemde op Jinek afgelopen dinsdag, en niet koos voor Op1, zal rond 1 uur 1″25 zijn oren hebben gespitst toen Thierry Baudet, door Eva aangesproken op zijn continue aandacht voor zijn telefoon (“Zit je te schaken?”), verleid werd tot uitspraken over zijn schaakniveau. Zonder blikken of blozen meldde hij “2000, ….eh momenteel wat gezakt naar 1800”.

Reden voor Kommerschaaknieuws om serieus onderzoek te verrichten naar het waarheidsgehalte van deze claim. Het weinig verhullende account thpbaudet is verdwenen op chess.com, maar zijn nieuwe handle blijkt henryphil te zijn. Baudets snelschaakrating, niet maatgevend maar toch wel richtingwijzend, heeft momenteel moeite om de 1300-barrière te slechten. 1800 lijkt een wat al te enthousiaste inschatting van de eigen bedrevenheid….

Edwin Zuiderweg twijfelt nog over een hernieuwd vriendschapsverzoek. De vorige keer interfereerde dat ongelukkigerwijze met het pardoes opheffen van het chess.com-account van Baudet.

Baudet liet ook nog weten beloofd te hebben (aan wie eigenlijk?) om zijn online schaaknaam niet aan de grote klok te hangen. Martijn Koning trachtte hem nog wel uit de tent te lokken, maar faalde daarin. Het kan goed zijn dat Loek van Wely (handle: King Loek) hoogstpersoonlijk de bekendmaking daarvan gevetood heeft, Loek zal drommels goed weten wat zijn partijleider (niet) waard is op de 64 velden. En dat is niet direct een selling point voor Forum voor Democratie…

Jinek ontlokte Baudet uitspraken over zijn schaakkracht, uitgedrukt in ratingpunten.
Zelf is ze in een even moeizaam gevecht verwikkeld, maar dan om kijkcijfers.

Leermomentje

Peter Bodewes heeft zijn vertrek bij de Spassky’s bekend gemaakt. Hij ziet terug op bijna tien prachtige schaakjaren, maar kiest thans voor één of meer tussenjaren. De teamleider van de Spassky’s reageert berustend: “We zijn bij zijn komst indertijd vergeten een clausule in zijn contract op te nemen die een plotseling vertrek minder aantrekkelijk zou hebben gemaakt. Zevenhonderd miljoen euro zou de pijn bij ons zeker verzacht hebben. Iets minder dan dat ook nog wel. Een leermomentje.”
Een vaste waarde verlaat de Spassky’s