De casus Niemann: Staunton opent eigen Hans-onderzoek

Lopende het FIDE-onderzoek naar Hans Niemann heeft schaakclub Staunton, uit Stad Groningen, nu zijn eigen onderzoek ingesteld naar de verrassende resultaten van sommige spelers in de interne. Wederom plopt de naam van Hans Serier op. Was het vorig jaar nog matchfixing waar men lucht van dacht te hebben gekregen, nu staat de digitale doping die de schaaksport de laatste tijd teistert ook in het Noorden volop in de schijnwerpers. Deze vorm van onsportief spel lijkt zich als een olievlek te vespreiden en daarmee helaas niet aan de lagere regionen voorbij te gaan.

Op de clubavond van 24 oktober jl zijn steekproefsgewijs de onderstaande cpl-getallen geregistreerd. ‘Cpl’ staat voor centi-pawn-loss. Het geeft het gemiddelde verlies weer, de punten die een speler per zet inlevert ten opzichte van de ‘perfecte’ zet; de zet die de sterkste enigines als beste beoordelen. Hoe lager dit getal, hoe sterker een speler heeft gespeeld.

Uitslagen 24/10 (selectie)
Van Putten – Serier 1/2-1/2
Vermeulen – Pellikaan 0-1
Gomez – Zuiderweg 0-1

Govert Pellikaan verkreeg in zijn nabij gelegen laboratorium, op basis van de partijnotaties, met behulp van de Lichess analysetool de volgende data:

Naam CPL
Hans Serier (1649)  28
Henk van Putten (2079) 32
Govert Pellikaan (1982) 34
Edwin Zuiderweg (1897) 42
 Pablo Gomez (1627) 56
 Frans Vermeulen (1889) 62

CPL tabel, steekproef Staunton 24-10-2022

Wat we zien is dat het lijstje min of meer de verwachtingen van professor Arpad Elo volgt, op twee dissonanten na. Frans Vermeulen had een beetje een offday, speelde zeker niet vals, en weet zich intussen ontslagen van alle verdere onderzoeken op dit vlak. Chapeau Frans!

Dit geldt echter niet voor Hans Serier. Al tijdens de partij schijnt zijn tegenstander een paar keer te hebben gedacht: “Joh maak nou eens een fout.” Deze kwam niet. De witspeler moest alle zeilen bijzetten.

Deze persoon met het hoogste W-We verlies van de avond – het verschil tussen de behaalde score ( W ) en de verwachte score op basis van het ratingverschil ( We ) – Henk van Putten, verklaart, desgevraagd: “Heb Hans niet zien opwippen tijdens de partij, maar op zijn voetenwerk heb ik niet gelet, stom. Trilplaatje in de zool, cameraatje in horloge, het is tegenwoordig natuurlijk allemaal een peulenschil en een hanslanger.. eh handlanger is zo gevonden”.

Hans (what’s in a name inderdaad) zal de komende weken extra in de gaten moeten worden gehouden. Bestuurslid E. Zuiderweg overweegt om bij de volgende bestuursvergadering al de aanschaf van een scanner op de agenda te zetten.

Zien we dit binnenkort ook op de clubavonden in Helpman?

Uitvaart Jan Schut loopt uit op reünie Noordelijke schakers

Jan, boven vanaf een wolk, zal zelf ook met verbazing hebben toegekeken hoe schakers massaal zijn uitvaart overnamen afgelopen vrijdag. Uiteraard was Jan ervan op de hoogte dat hij uit niet zo’n grote familie kwam; in een van de vele prachtige toespraken werd het nog gememoreerd. Maar dat de toeloop van schakers zo enorm zou worden dat wie niet op de hoogte was van wat er plaatsvond in het Dela uitvaartcentrum aan het Hoendiep, hier onvermijdelijk een schakersreünie in heeft gezien, het moet ook voor Jan een aangename verrassing zijn geweest.

Schaken, het was een van de grote hobby’s van deze sympathieke stille kracht achter de schermen, wiens software door iedere Netstand-gebruiker nog vaak herinnerd wordt als gebruiksvriendelijker, overzichtelijker, kortweg: beter. 

Ik droomde vannacht dat Jan intussen verrassend de leiding heeft genomen in een vierkampje met Gerard de Wit, Jeroen Groot en de ook boven weer door ten hemel schreiend veel schaakpech geplaagde Groẞmeister Frank van Indië.

Als laatste stille daad zorgde Jan Schut ervoor dat veel schakers elkaar weer zagen

Riooljournalistiek

Schaakclub Haren en speelzalen, het is geen gelukkig huwelijk. In zijn rijke geschiedenis speelde SC Haren al op vele locaties. Recent werden ze nog de dupe van het faillissement van Nescio, een hotel vlakbij de A28. Het inspireerde Komkommerschaak tot dit komkommertje: Haren is er klaar voor!

Vorig seizoen, na opheffing van de coronamaatregelen, raakte men in CBS de Borg verzeild, maar ook dat is onlangs met veel knallen en rookontwikkeling ten einde gekomen.

Reden voor Komkommerschaaknieuws om poolshoogte te nemen bij voorzitter Andreas Tasma, maar deze was niet genegen om ook maar een schijn van uitsluitsel te geven; anders dan: ‘een geschil over de staat van het gebouw’. De schaakclub was verantwoordelijk gesteld voor iets wat nadrukkelijk niet hun schuld was. Het leidde tot wilde gissingen. Een gat in de deur ter grootte van een scootmobiel? Twee evenwijdige moddersporen door de gangen? Een ingezakte liftvloer wellicht, met overduidelijke wielafdrukken?

Het detectivebureau dat wij inschakelden leverde snel en goed werk. Het bleek om een verstopte WC te gaan, met overstroming tot gevolg. Komkommerschaaknieuws is trots op deze riooljournalistiek!

Een rechtszaak dreigt nu, een ontlastende verklaring wordt door het bestuur van de schaakclub voorbereid. Zo is in alle stilte de afvoer al gecontroleerd op notatiebiljetten – met name verliespartijen van Harenspelers zouden bewijslast kunnen opleveren, die vlug verdonkeremaand diende te worden. Voor de hoorzitting is het slinkse idee opgeworpen om het requisitoir van de eisende partij te laten overstemmen door een luidgnuivende Ton Bontsema. Hoe het ook zij, (af)voer voor advocaten.

Of het eind goed al goed zal worden, is dus nog niet bekend, wel dat Haren een nieuw onderkomen heeft gevonden. Men is thans neergestreken in een uitvaartcentrum. Hoewel post-mortem of grafzet daar anders zullen klinken, toch niet eens zo’n gekke locatie, heel lawaaiig zal het er niet zijn. En de ironie wil zo dat geruchten dat Schaakclub Haren ten dode zou zijn opgeschreven, nu even zijn verstomd dankzij deze opmerkelijke verhuizing.

Schaakclub Haren kreeg zijn eigen toiletgate

Terug in de arena

“Iedereen weet dat ik schaken een v-e-r-s-c-h-r-i-k-k-e-l-ij-k spel vind, dus toen iemand mij op deze aankondiging wees, blokte ik gelijk de datum in mijn agenda.”

De wonderen zijn de wereld nog niet uit. In een week die beheerst werd door The Voice-schandalen kwam een Amsterdamse schaakclub op het idee van een antischaaktoernooi: Het Europese open Antichess. Michiel Meeuwsen twijfelde geen moment: hij verschijnt in juni weer achter het bord. “Het spel wordt behoorlijk vernacheld” zo licht hij toe “heerlijk. Het wordt een soort dammen met verplicht slaan en zo. En dammen is natuurlijk geweldig.” Er is zelfs een internationale federatie zo weet Michiel,  “De International Antichess Federation. Dat zegt wel wat. Allemaal mensen met net zo’n bloedhekel aan schaken als ik.”

Mederedacteur Van Putten is ontstemd. “Dit heeft werkelijk niets meer met schaken te maken. Ons edele spel wordt lelijk misbruikt. Ik heb al een mailtje gestuurd naar de redactie van M. Dit is niet woke.”

De wereld op zijn kop.
Michiel struint momenteel alle weggeefkastjes en kringloopwinkels af op zoek naar dit boek. Heeft u het liggen: Michiel is komende maandag jarig.

Kamp Kok

Het leek een onschuldig idee. Om ons de kans te geven wat coronakilo’s te verliezen, arrangeerde Erwin Kok voor de komkommerschaakredactie een frisse wandeling.  Of was het zelfs bedoeld om het einde van de pandemie vast te vieren? Als alleen Nederland en China nog een zware lockdown houden, moeten er elders in de wereld intussen toch zaken best goed gaan, die mogelijk, langzamerhand, ook onze kant op zouden kunnen drijven. We zijn niet het Komkomikronschaaknieuws, maar een variant Omikron (en dus niet de vaccins) die voor het einde zorgt van de pandemie, het is een verrassend zelfmatje van het virus!

Terug naar de tocht, het eerste bedrijfsuitje sinds onze oprichting. We kozen voor het koffiearrangement, inclusief vervoer per luxe Volvo met sterrenhemelplafond, en uit de lange lijst van wandelroute-opties (de provincies Groningen en Drenthe zijn immers beide prachtig) werd de Esdorpenwandeling rond Norg aangevinkt.

Het ziet eruit als BVD-afluisterapparatuur uit de zestiger jaren, maar zorgde voor een sfeervolle rit.
Dit rondje van ruim 10 kilometer leek te doen. Hoe konden wij weten wat er boven ons hoofd hing?

Het eerste deel van de tocht verliep gemoedelijk, hooguit een tikje modderig. Eigenlijk ging het veel te gemakkelijk, zo weten we nu. Op de helft, na zo’n 5 km sloeg het bepaald om. Dat begon bij het beloofde koffiemomentje. De meegezeulde thermoskan vol dampende versterking kwam nog wel uit de rugzak, alsmede een inventieve waterfles met ingebouwd drinkbakje voor het meewandelende hondje Jip, toen opeens bleek dat er niet aan mokken was gedacht…De tuit van de kan nodigde ook niet direct uit tot drinken. Bovendien had ik vooraf doorgegeven ‘met melk’. Ergo deze zeer welkome warme troost ging onze koude neus voorbij.

Feitelijk contractbreuk dus, maar we zagen Erwin vanuit zijn ooghoeken registeren hoe we reageerden op deze teleurstelling. Ondertussen was het frisser geworden, sijpelde er ook wat waterkoud hemelwater van boven en werd de weg er niet beter op, in plaats van wandelen was het intussen zwaar ploegen door de diepe modder.

Tot het weiland rechts van ons soelaas leek te bieden. Toen er een kans was om de beek over te steken, deden we dat dus gelijk. Het gras zorgde voor een iets steviger onderbodem en een tijdlang konden we weer flink voortstappen, want de invallende duisternis moesten we in dit bosrijke blubbergebied zeker voorblijven!

Echter, bij de volgende landschapswijziging zakt de goede moed ons opnieuw in de wandelschoenen, gras werd riet en de zandgrond was langzaam tot een soort moeras aan het transformeren.

Hier werd het kritiek. Sommige lezers zullen de film The Blairwitch Project kennen, ik moest er aan denken. Het hele stuk weer teruglopen zou inhouden dat we alsnog door de modder zouden moeten malen, maar dan in het pikkedonker. Links van ons zagen we nog steeds de desbetreffende weg aan de andere kant van de beek lopen en die was er ook niet beter op geworden. Onduidelijk echter was hoe ver -en hoe diep….- we door het moeras moesten waden om die modderweg in de verte weer te kunnen bereiken. De GPS liet weten dat we nog een dikke drie kilometer van de bewoonde wereld af waren. We hadden geen keus: vooruit door iets wat duidelijk nu moeras was geworden, was feitelijk de enige optie.

Het hondje Jip zwom intussen. De ietwat stil geworden organisator van de bootcamp was inmiddels tot zijn middel doorweekt. De komkommerredactie bleef zo dicht mogelijk bij elkaar en reikte de hand bij diepe gedeelten. Het water was behoorlijk fris. Gelukkig bereikten we na pakweg een halfuur, net voor het donker het laatste licht zou verdringen, tot op onze botten verkleumd, toch weer het reguliere pad. We beseften dat dit een ongebruikelijk gevaarlijke wandeltocht was geworden, het moeras, het afnemende daglicht en de nu snel intredende koude in aanmerking genomen.

Weer thuis hadden we wel wat te vertellen. In de meest heroïsche versie staat het water Erwin Kok tot aan de borst, bij Michiel bereikt het zijn neus. Ik ben zelf dan al overgaan op borstcrawl, in navolging van Jip. Mensen weten wel dat ik niet van overdrijven houd, en eigenlijk weet ik ook niet zeker hoe ernstig precies, maar waarheid is dat het voortbestaan van Komkommerschaaknieuws nog nooit tevoren zo aan een zijden draadje heeft gehangen als op deze eerste zaterdag van 2022. O ja: en mederedacteur Michiel moet zeker weer terug de schaakarena in zodra dat weer kan, die conclusie trokken we gisteren ook, ondanks nog wat andere zaken aan ons hoofd, zoals overleven.

Follow the money

Niet alleen in de tennis- en dartswereld, ook in de schaakwereld rommelt het momenteel. Enkele opzienbarende uitslagen in internes van lokale schaakclubs zouden een aanwijzing kunnen zijn voor matchfixing. De KNSB gaat in elk geval twee recente, opmerkelijke remises van Hans Serier nader onder de loep nemen. Onderzocht wordt daarbij of er ongewoon grote bedragen zijn ingezet op deze partijen in de interne van Staunton.

Zo was er op maandag 13 september jl. Serier (1643) –  Van Putten (2031), ½-½, ondanks bijna 400 ratingpunten verschil. Afgelopen maandag ging het verder met Zuiderweg (1897) – Serier (1643), ½-½, ook daar was het ratingverschil groot: meer dan 250 punten.

“Van Putten en Zuiderweg hebben wat uit te leggen als wij constateren dat er veel gegokt is op het resultaat van deze partijen”, aldus Koos Stolk van de schaakbond. Geen van de spelers was bereikbaar voor commentaar.

Mocht Van Putten tegen de lamp lopen, dan is de kans dat Serier van niets wist zeker aanwezig.

Copyrightkwesties slaan gat in de begroting van Staunton

Het leek gewoon een leuk, ludiek ideetje: tijdens het EK werd het aanvangstijdstip van de interne een kwartiertje uitgesteld in verband met de voetbalwedstrijd Nederland – Oekraïne. Deze mededeling op de site van Staunton werd toepasselijk opgefleurd met een foto van het Nederlands Elftal. Het vizier van de secretaris van Staunton was daarbij open: geen aanbevolen truukjes als het spiegelen van een afbeelding waarbij je een copyright vreest; de scansoftware vindt die (nog) niet altijd. Gewoon de eerste treffer copy/pasten.

PLOF (of beter: PING), daar viel zomaar opeens een factuur op de digitale deurmat van 270 euro.

De gekozen foto, de bovenste die je krijgt van Google als je zoekt op ‘Nederlands elftal’ kwam van het ANP namelijk. Een groot persbureau, met een legertje juristen in dienst. Voorzitter Van Pelt, met wiens goedkeuring ik dit verhaal publiceer, wilde het er maar niet op wagen.

Nu telt Staunton zo’n 50 leden, jeugd incluis, dus omgerekend viel de schade mee. Iedereen lapt iets meer dan vijf euro. Een fait accompli, is al gebeurd, u rekent af via uw contributie, klachten graag schriftelijk naar het bestuur, ter bespreking eventueel op de ALV in 2022.

Het bizarre toeval wil dat er ongeveer tegelijkertijd nog een tweede copyrightkwestie speelde.

In een fraai in Memoriam over Frank van Indië in het Dagblad van het Noorden van 6 september jl., dat ik maar niet integraal zal publiceren, stond deze afbeelding (ik neem het risico!, uiteraard met de bovenbeschreven truuk):

Govert Pellikaan herkende de foto onmiddellijk als een die op de site van Staunton had gestaan, met het bekende ‘copyright Harry Gielen’ merkteken. Dat was er schaamteloos afgeknipt. Harry liet dit niet over zijn kant gaan en weer was het de geplaagde secretaris van Staunton die vooraan in de frontlinie de klappen stond op te vangen. Even doemden spookbeelden op van andermaal een factuur van bijna 300 euro en een zeer zware bestuursvergadering aanstaande, maar gelukkig kon hij dit uitleggen: het was gelopen via de (achter?)neef van Frank. Die had de foto van de Stauntonsite geplukt. Wie het copyrightmerkje eraf fotoshopte is nog steeds onduidelijk, dat er geshopt was stond wel vast, maar niet door Staunton.

Harry Gielen krijgt 50 euro luidt het gerucht. Dat is toch wel wonderlijk: voor een digitale prent, gelijk weer van de site verwijderd (waarom eigenlijk? we hebben er nu toch met zijn allen voor betaald, terugzetten s.v.p.!), rekent een club 270 euro af. Voor een papieren prent, in een oplage van ruim 80.000 kranten verschenen, onmogelijk om die alle terug te halen, betaalt een grote mediagroep nog geen 20% daarvan. Iets meer dan 6 cent per abonnee!

O ja, als u zegt: ik heb net toch ruim vijf euro uitgegeven, ik wil ook wel voor dat premium artikel betalen: 
In de digitale krant staat zelfs de onbewerkte foto, overigens nog steeds zonder Harry’s watermerk.

PS Nu ik u toch over Staunton spreek: hoe het staat met Carlsens ambities in de richting van het domineeschap weet ik niet, maar in navolging van de Spassky’s (gaan hun KNSB-competitiewedstrijden spelen in De Wingerd in Grijpskerk) zal ook Staunton de rest van het kalenderjaar in een kerk spelen (dat wordt de Doopsgezinde Kerk aan de Oude Boteringestraat). Een trend lijkt geboren. Nu wil alweer het toeval dat Goverts team Groninger Combinatie 3 het aanstaande zaterdag al moet opnemen in Grijpskerk tegen de Spassky’s. Govert zoekt nog teamgenoten die met hem mee willen fietsen. Eén, zo weten we al, had acute knieproblemen, van een ander bleek opeens het stokoude automobiel weer te rijden, maar hij geeft nog niet op!

Eregalerij

Komkommerschaaknieuws feliciteert Schaakgenootschap Staunton. Het bestaat 150 jaar.

Reden voor onder meer een heuse eregalerij op de website. 150 kampioenen op een rijtje. Of wacht, nee minder. Om uiteenlopende redenen werd er een aantal jaren geen kampioen uitgeroepen. De meest recente showstopper was de coronacrisis. Edwin Zuiderweg stond er in maart van 2020 goed voor toen de stekker eruit ging.

In 2021 was er een verkorte interne, die afgelopen maandag tot een winnaar leidde. Henk van Putten was de gelukkige, maar nochtans is er voor hem geen plaats in de eregalerij. Liever twee jaren achtereen ‘geen kampioen’, dan een clubkampioen na slechts zes competitieronden. De secretaris van de club nam zelfs het woord ‘bestuurscrisis’ in de mond bij de gedachte dat daaraan getornd zou worden.

Komkommerschaaknieuws vindt daar wel iets van.

De slider ververst zich om de paar seconden, doch deze variant zal niet voorbijkomen….

Pigs in space

De bekende noordelijke schaker èn vastgoedbelegger Fons van Hamond wil niet zeggen of hij tot de 600 personen behoort die zich bij Jeff Bezos hebben opgegeven voor reizen in de ruimte.

Zo’n ticket kost een kwart miljoen dollar, tegenwoordig nog niet eens de waarde van een van de kleinere pandjes in Van Hamonds portefeuille. Hoewel bekend is dat Van Hamond ieder dubbeltje dat hij uitgeeft eerst een paar keer laat rondspinnen, kan dat dus de reden niet zijn om ervan af te zien, voor de avontuurlijk ingestelde Van Hamond. Kenners van het vastgoedwereldje hebben geopperd dat Van Hamond mogelijk het risico te groot acht ingeblikt te komen zitten in een krappe ruimtecapsule met zijn grote rivaal Bernhard van Oranje.

Het aanbod ligt er voor de bemiddelde wereldburger, maar vermoedelijk zal Fons van Hamond voorlopig toch alleen nog maar maar ruimte proberen te pakken op het schaakbord.